تاریخ ارسال : ۲۲ فروردین ۱۳۹۷ ساعت : ۰۸:۵۳ 0 نظر چاپ این صفحه چاپ این صفحه

آرایش سیاسی جدید در سال ۹۷

یکی از ویژگی‌های با اهمیت جوامع سیاسی توسعه‌ یافته، فعالیت و پویایی احزاب سیاسی هست؛ گروه‌هایی در جست‌وجوی قدرت که کارویژه‌شان جمع‌بندی منفعت های و بیان و عرضه آنان به حکومت و گرفتن جواب و درنهایت رفع کردن نیازهاست.

اصل ۲۶ قانون بنیادی جمهوری اسلامی ایران احزاب را به رسمیت شناخته هست هرچند زیادی از متفکران علوم سیاسی و اجتماعی بر این نکته تاکید می‌کنند که هنوز فضای تحزب به معنای حقیقی در کشور ما شکل نگرفته هست و شاید بتوان اظهار کرد تنها در گرماگرم انتخابات هست که فعالیت حزبی در ایران نمودی ضعیف می‌یابد. در صورت وجود فضای گفت‌وگوی آزاد هست که احزاب می‌توانند بر قدرت موثر باشند و در عرصه سیاسی و اجتماعی ایفای نقش کنند. باید اظهار کرد اگر فلسفه وجودی حکومت را جواب به نیازهای برآمده از درون جامعه و فشارهای بیرون از جامعه موردنظر داشته باشیم، احزاب سیاسی نه موی دماغ حکومت، که یار آن بودند و پل رابطه ای جامعه و حکومت به شمار می‌روند.

جامعه‌ای درحال‌گذار

حمیدرضا جلائی‌پور استاد جامعه‌شناسی دانشگاه تهران دراین‌باره معتقد هست: در صحنه سیاسی ایران در چهار دهه گذشته به‌طور مرتب انتخابات برگزار می‌شود و یا پویش‌های اجتماعی-سیاسی شکل می‌گیرد، ولی هنوز آرایش صحنه سیاسی ایران پیرامون احزاب سیاسی فراگیر تمایزیافته، شکل نگرفته هست. به بیان دیگر ایران هنوز وارد فاز دسته‌بندی با نظام رقابتی حزبی (دو‌ یا سه حزب فراگیر) نشده هست. چه بسا اگر روزی چنین گردد دیگر جامعه سیاسی ایران وارد فاز تحکیم دموکراسی شده هست. با این همه چنین ضعفی به معنای این نیست که در صحنه سیاسی ایران تمایزیابی سیاسی در معنی تشکل‌یابی و دسته‌بندی یا جبهه‌بندی سیاسی و رقابت جدی سیاسی نداریم لکن در ایران با چند جبهه سیاسی مواجهیم و جامعه سیاسی ایران در حال گذار به دموکراسی هست.

آرایش سیاسی جدید

بعضی فعالین و اندیشمندان سیاسی دسته‌بندی اصولگرا و اصلاح‌طلب را که دیرگاهی هست برای اشاره به دو طیف سیاسی متمایز در ایران به کار می‌رود، غلط می‌دانند و با عنوان کردن اینکه این دوگانه دیگر وسیله تحلیلی شایسته ای برای مسائل جامعه ایران نیست، دسته‌بندی‌های جدیدتری عرضه می‌کنند. محمدمهدی مجاهدی نیز من جمله محققانی هست که دسته‌بندی اصلاح‌طلب و اصولگرا را ذی ربط به گذشته می‌داند و می‌گوید: از سال ۱۳۹۲ در نیروهای سیاسی اصلاح‌طلبان و اصولگرایان جابه‌جایی‌هایی انجام شد و آرایش سیاسی تازه ای را شکل داد که اسم اصلاح‌طلب-اصولگرا توضیح‌‌دهنده آن نیست و جبهه‌بندی عادی‌سازان (متشکل از اصلاح‌طلبان، اعتدالگرایان و اصولگرایان میانه‌رو) در مقابل استثناطلبان (عمدتا تشکیل شده از نیروهای اصولگرای افراطی و انسداد‌طلبان دیگر) خوب تر توضیح‌‌دهنده جبهه‌بندی در صحنه‌ سیاسی ایران هست.

جبهه گسترده عادی‌سازان می‌‌خواهد دولت به‌عنوان یک نظام سیاسی عادی عمل کند.

گرایش مردم

جلائی‌پور از دوگانه «تعامل‌گرا-تقابل‌گرا» گفت وگو به میان می‌آورد و می‌نویسد: دوگانه تعامل‌گرا-تقابل‌گرا ادامه همان دوگانه اصلاح‌طلبان-اصولگرایان هست ولی در دوره‌ای که ایران با بحران و مسئله ناامنی روبه‌رو هست قسمتی از اصولگرایان همان اظهارات اصلاح‌طلبان را می‌زنند و از سوی دیگر قسمتی از اصلاح‌طلبان هم از عمق و سرعت مطالبات توسعه سیاسی کاسته‌اند و بدین‌سان دوگانه تعامل‌گرا-تقابل‌گرا (یا میانه‌رو-تندرو) شکل گرفته هست و در اینجا جابه‌جایی‌هایی رخ داده ولی گسستی با گذشته رخ نداده هست. او علاوه بر این از محذوفان در سپهر سیاسی ایران حرف به میان می‌آورد: در این چهار دهه محذوفان یا دگراندیشان ملی، سکولار، آزادیخواه، چپ، قومی، بانوان و کارگران نیروهای غیرمجاز شمرده می‌شدند و اذن فعالیت رسمی سیاسی نداشته‌اند و همچنان صحنه سیاسی با نیروی محذوف سیاسی روبه‌روست.

» » گفتنی هست گرچه در قانون بنیادی جمهوری اسلامی ایران فعالیت احزاب به رسمیت معروف اما ساختار سیاسی نقش و کارویژه‌ای برای احزاب در نظر نگرفته هست و سازوکارهای سیاست هم در درون احزاب شکل نمی‌گیرند.


لینک کوتاه مطلب : http://www.shalamchenews.com/?p=95465

دیدگاه شما

معادله ی امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.