تاریخ ارسال : ۲۸ اسفند ۱۳۹۶ ساعت : ۰۸:۵۵ 0 نظر چاپ این صفحه چاپ این صفحه

حذف سمپاد، «سلیقه» یا دور زدن قانون است؟!

روزنامه قانون درج کرد: پس از استقرار دولت یازدهم در ساختمان ریاست‌جمهوری در میدان پاستور تهران، آرامشی نسبی در کشور حکم‌فرما گردید، اما در این مدت ساختمان وزارت آموزش و پرورش روی آرامش را به خود مشاهده کرد. ابتدا رای عدم اعتماد مجلس نهم به محمدعلی نجفی، پس از آن حکم سرپرستی علی اصغر فانی و در ادامه وزارت او که در اواخر همراه با استیضاح، رای اعتماد دو مرتبه مجلس و استعفای وی بود.

پس از این رخدادهای، در آبان ماه سال ۹۵ «دانش آشتیانی» برای تصدی وزارت آموزش و پرورش به مجلس معرفی گردید و با رای شکننده موفق به اکتساب رای اعتماد گردید و پای در ساختمان خیابان سپهبد قرنی نهاد. پس از آغاز به کار دولت دوازدهم با معرفی سیدمحمد بطحایی، مجلس به وی اعتماد نمود و وی به وزارت آموزش و پرورش رسید، اما کارکرد سوال‌برانگیز وی در این ۶ ماه، زمزمه‌هایی از استیضاح وی را به گوش می‌رساند.آموزش و پرورش به عنوان یک وزارت سربار روی دوش دولت، به طور مستمر با مشکلات عدیده‌ای چون پرداخت حقوق کارکنان و بازنشستگان، تامین سرانه دانش‌آموزان و اختصاص بودجه به مدرسه ها دولتی و نیمه دولتی چون مدرسه ها سمپاد درگیر بوده هست. تازه ترین چالش پیش‌روی این وزارتخانه، حذف آزمون‌های مقطع ها خستین هست که در امتداد آن حذف مدرسه ها دوره اول متوسطه سمپاد می باشد. علت‌های مختلفی را برای این امر برشمرده‌اند که اصلی‌ترین آن، کاهش فشار و استرس بر دانش‌آموزان مقطع خستین و جلوگیری از بسط موسسه‌های تست‌زنی و رایج شدن کتاب‌های کمک‌درسی برای شرکت در این آزمون‌ها عنوان شده هست.

تصویب مصوبه موخر از نظر کارشناسان، علل دیگری چون توزیع عادلانه‌ ابزارها آموزشی برای همگان، تلفیق دانش‌آموزان با استعدادهای برتر در مدرسه ها عادی و مهم‌تر از آن، پرداخت سرانه کمتر برای دانش‌آموزان سمپادی داشته هست. مدرسه ها سمپاد به طور مستمر به عنوان اولین مدارسی که در هر شهر به استانداردهای مطلوب زیرساختی و آموزشی رسیده‌اند، جایگاه و مخاطب های بسیار بسیاری را به خود دیده‌اند. فاطمه مهاجرانی، رییس اداره استعدادهای درخشان، جدیدا آماری از داوطلبان ورود به مدرسه ها سمپاد متوسطه اول عرضه کرد که نشان از اثرگذاری مصوبه موخر بر ۲۰۰ هزار خانوار مخاطب امتحان ورودی این مدرسه ها و ۱۵ هزار دانش‌آموز مشغول به تحصیل در در مقطع متوسطه دوره اول در مدرسه ها سمپاد دارد.

حال آنکه پس از کنسل امتحان ورودی این مدرسه ها و تعطیلی آن‌ها ، همچنان امتحان ورودی مدرسه ها غیردولتی به قوت خود باقی خواهد ماند. وزیر آموزش‌وپرورش در یک گفت و گو تلویزیونی نیز اعتراف نمود که حذف مدرسه ها سمپاد و نمونه دولتی به منزله افزایش استقبال از مدرسه ها غیردولتی هست. وی اشاره‌ای به فعالیت همکاران خود در همین مدرسه ها غیردولتی داشتند، مدارسی که گاهی با دریافت شهریه‌های نجومی و خارج از قاعده فشار بسیاری به خانواده‌ها آورده و می‌آورند. رصد درباره فعالیت به زعم وزیر، مثبت همکاران وی در مدرسه ها غیردولتی از عهده و صبر این مقاله خارج هست، پس اشاره نگارنده، منحصرا اطلاع رسانی نظر وزیر محترم در این باب بود.

تناقض های قانونی یک مصوبه

مصوبه حذف آزمون‌های مقطع ها خستین را باید یک ابرچالش برای وزارت آموزش و پرورش دانست، زیرا مصوبه موخر شورای عالی آموزش و پرورش در مواردی کلان در تناقض با سندهای بالادستی هست. در آغاز ارزیابی «سند دگرگونی بنیادین آموزش و پرورش» و استناد به آن، باید به یک جمله اصلی از مقام معظم رهبری دقت کرد: «تحول یک کلمه هست، اما در پشت این وجود لفظی، در پشت این کلمه، یک دنیا کار نهفته است»، باید توجه داشت که این سند که در سال ۱۳۹۰ شمسی به تصویب پایانی شورای انقلاب فرهنگی دست یافته، از تاریخ ابلاغ لازم‌الاجراست و کلیه مصوبات و سیاست‌های قبلی درباره ها مغایرت با آن، منسوخ و بی‌اثر و در سایر مورد ها طبق آن مورد بازبینی و اصلاح قرار می‌گیرند. این سند چشم‌انداز درازمدتی را برای همگان ترسیم کرده و به عنوان تنها سندی که چشم انداز توسعه ۱۴۰۴ را می‌نگارد، مورد توجه قرار می‌گیرد.

این سند ارزش‌ها، چشم‌انداز، هدف‌ها، راهبردهای کلان و راهکارهای عملی را تصریح کرده و مدرسه را در افق ۱۴۰۴ دارای حجم پذیرش تفاوت‌های فردی، کشف و هدایت استعدادهای متنوع فطری و پاسخگویی به نیازها، علایق و رغبت دانش‌آموزان در زمینه مصالح و چارچوب نظام معیار اسلامی دانسته هست. اهمیت برطرف نیازهای دانش‌آموزان با استعدادهای خاص بر هیچ‌کس پوشیده نیست، اما باید به حجم مدرسه ها نیز دقت کرد.

تنها مدرسه ها منطبق بر راهکار ۵-۵ سند دگرگونی که دست کم ۱۰ درصد از برنامه‌های آموزشی خود را به معرفی حرفه‌ها، هنرها، جغرافیا، آیین و رسوم ، نیازها و شرایط اقلیمی استان‌ها در قالب کارسوق یا کلاس اختصاص می‌دهد، مدرسه ها سمپاد در سراسر کشور هستند؛ بلکه تعطیلی این مدرسه ها به معنای دور گردیدن از چشم‌انداز و سند دگرگونی بنیادین هست. البته باید توجه داشت که ایرادی به سایر مدرسه ها نیست، زیرا در سندهای بالادستی اجرایی ردیف بودجه‌ای برای اجرا یا توسعه این برنامه‌ها در مدرسه ها درنظر گرفته نشده و باید حجم فعلی کشور را به طور مستمر مورد توجه قرار داد.

به صورت کلی تعطیلی مدرسه ها سمپاد به دلیل اشاعه عدالت آموزشی امری ناصحیح هست، زیرا توزیع عادلانه فقر ساختاری و ابزارها به معنای عدالت نیست. ازجمله بیانات مقام معظم رهبری در دیدار با معلمان در سال ۸۵ باید به مسئله عدالت توجه مخصوص کرد. وی در این جلسه فرمودند: «عدالت به معنای این نیست که ما با همه ‌ استعدادها با یک شیوه برخورد کنیم؛ نه، استعدادها در نهایت متفاوت هست؛ نباید بگذاریم استعدادی ضایع بشود و برای پرورش استعدادها بایستی تدبیر بیندیشیم؛ در این شکی نیست اما ملاک باید استعدادها باشد، لاغیر. عدالت، این است». سمپادی‌ها، چه به عنوان دانش‌آموز و چه به عنوان دانشجو، خود را به عنوان یک کنشگر اجتماعی که در خیریه‌ها، بنگاه‌های فرهنگی و امثال آن‌ها فعالیت می‌کنند، معرفی کرده‌اند و پرچمدار دانشجوهای دیگر نیز بوده‌اند و در زمینه خواستگاه راهکار ۱-۷ سند دگرگونی بنیادین، این مبحث مبرهن فراهم آمدن زمینه‌های لازم برای نقش آفرینی مدرسه به عنوان محور اکتساب تجربیات و به تبع آن، تفویض اختیار و مسیولیت به آن هست. اداره مدرسه و دانش‌آموزان به مدد خود آن‌ها، شرکت در کلاس‌های پژوهش محور، آزمایشگاه‌ها و کارگاه‌های متفاوت، آشنایی و معرفی عمیق با مسئولیت‌ها و خودمحور بودن مدرسه از دیگر مورد ها انطباق این مدرسه ها با سند دگرگونی هست.

من جمله دیگر راهکارهای این سند در بند ۲-۷ و ۳-۷، برقرار کردن رابطه سازمان یافته جایگاه ها علمی- پژوهشی با نظام آموزش و تربیت رسمی عمومی در سطح ملی و منقطه‌ای هست که مدرسه ها سمپاد با برپایی کارسوق‌ها و نمایشگاه‌های علمی، تفریحی، فرهنگی، مذهبی، هنری و عبادی، میعادگاه اولیا و دبیران، هیات علمی دانشگاه‌ها و مسئولین حوزه فرهنگی کشور قرار گرفته هست. طی سالیان گذشته سمپاد با برپایی مسابقات متفاوت مثل حلی‌نت، کارسوق علوم عصب‌شناختی و المپیاد نجوم که ابتدا در این مدرسه ها به صورت داخلی برگزار گردید، باعث اصلاح، بالا بردن و تغییر نگرش به آموزش و پرورش به عنوان سازمان فراگیر شده هست.در بند ۲-۳-۳ مبانی دیدگاهی دگرگونی بنیادین در نظام آموزش و تربیت رسمی و عمومی کشور، عنایت به شایستگی‌های مخصوص در کنار شایستگی‌های پایه، مورد توجه قرار گرفته هست.

به همین سبب، این حقیقت باید در جمیع حهت های خود در فرآیند تربیت نیز مورد توجه قرار گیرد. سمپاد سالیان سال به عنوان یک فرآیند جاافتاده بوده هست، فرآیندی دارای عناصر و اجزا که باید آن را امری واحد و یکپارچه در کل تربیت رسمی و عمومی کشور قلمداد کرد. پس توجه به یکپارچگی برنامه‌ها و فعالیت‌های تربیتی در طول مراحل و سطوح تربیت رسمی و عمومی نباید باعث کاهش گرایی یا توجه تندرو به بعضی فرآیندها و مؤلفه‌ها گردد.طبق بند ۵-۱-۴ مبانی دیدگاهی دگرگونی بنیادین در نظام آموزش، که به امضای شخص رییس جمهور وقت و شورای انقلاب فرهنگی دست یافته هست، جامعه باید لزوم تفاوت و تمایز و تنوع در حیات انسان‌ها را درنظر گیرد و تربیت رسمی و عمومی نیز باید این حقیقت را بر ساز و اقدامات خود حاکم کند، پس قبول تنوع و تکثر در مقام برنامه‌ریزی و اجرا از مصادیق نخست این امر با اهمیت هست. شایسته هست دقت کنیم که از منظر مبانی دیدگاهی دگرگونی بنیادین، تنوع و کثرت‌گرایی شیوه ای در مواجهه با مسائل و مشکلات نظام تربیت رسمی و عمومی ماست و نباید با حذف سمپاد، قلم تیره بر این مسائل و مشکلات کشید، چون که حذف صورت مسئله، هیچ‌گاه راه حل نبوده هست.

اصلاح مغایرت ها، یک لزوم

در نظام مقدس جمهوری اسلامی، تغییر دولت‌ها به معنای ابطال دستورالعمل‌ها و سندهای راهبردی نبوده و نیست، زیرا دولت به عنوان مجری در کنار کمک به تدوین این سندها و چشم‌اندازهای بلندمدت، هدایت کشور به این افق‌ها را اصلی‌ترین هدف خود می‌داند. با این وجود، نگارنده تصمیم به استناد به «کلیات نظام تربیت استعدادهای برتر در آموزش و پرورش» نیز دارد. دیگر سند بالادستی آموزش و پرورش که در سال فروردین سال ۱۳۹۶ به امضای رییس محترم جمهور و رییس شورای عالی آموزش و پرورش، دکتر حسین روحانی دست یافته هست. در ماده ۴، بند دوم این سند «استمرار عرضه خدمات آموزشی و پرورشی به دانش‌آموزان در مدرسه ها استعدادهای درخشان، به شیوه تفکیکی (جداسازی) با رویکرد اصلاحی و حداقلی» گنجانده شده و حذف سمپاد مخالفت با نص صریح این ماده قانون و نقض واضح آن هست. حجت این کلیات نظام تربیت زمانی زیادتر می‌شود که به امضای دکتر مهدی نویدادهم، دبیر شورای عالی نیز دست یافته هست. این سند که به صورت مخصوص برای استعدادهای برتر تدوین شده، شناسایی و پرورش استعدادهای درخشان را نیازمند عرضه خدمات دانسته و نظام تربیت رسمی و عمومی کشور را موظف به فراهم‌آوردن زمینه‌های آن می‌داند و حذف آزمون‌های ورودی را نمی‌توان در زمینه این کلیات دانست.

برای نیل به چشم‌انداز ۱۴۰۴ و سند دگرگونی بنیادین باید عرضه خدمات آموزشی و پرورشی مخصوص با نگاه گسترش‌یابنده و حداکثری را در صدر اغراض وزارت آموزش و پرورش قرار داد. مقام معظم رهبری در بیانات خود در دیدار با جمعی از فرهیختگان در مهر سال گذشته تاکید کردند: «‌من از این مساله‌ سمپاد – سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان- نگرانم. گزارش‌هایی که به من می‌رسد، گزارش‌های خرسندکننده‌ای نیست؛ این سمپاد خیلی با اهمیت هست.

این کار خیلی مهمی هست و آن نکته هم که اشاره کردند که یک تعداد زیادی مدرسه طبق این طرح تاسیس شده‌، این متوقف به این هست که این سازمان خوب بچرخد و خوب اداره بشود؛ گزارش‌هایی که به ما می‌رسد در این جهت، گزارش‌های خرسندکننده‌ای نیست». انتظار می‌رود لزوم توجه به نگرانی‌های رهبر معظم انقلاب و مردم بیشتر از پیش برای مسئولین وزارت آموزش و پرورش افزایش پیدا نماید و مصوبه حذف آزمون‌های ورودی دوره خستین و حذف مدرسه ها دوره اول متوسط سمپاد که در تضاد با جمیع سندهای و کلیات قبلی هست، باطل یا اصلاح گردد.


لینک کوتاه مطلب : http://www.shalamchenews.com/?p=92400

دیدگاه شما

معادله ی امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.