تاریخ ارسال : ۱۳ فروردین ۱۳۹۷ ساعت : ۰۸:۵۷ 0 نظر چاپ این صفحه چاپ این صفحه

زندگیِ مشترکِ کوتاهِ آقا و خانم ایرانی!

فرارو: در سالی که گذشت تغییر لحظه‌ای قیمت ارز و طلا، تغییر لحظه‌ای موقعیت گسل‌ها و تکان‌های پشت هم و تغییر لحظه‌ای تعداد حوادث، فراوان به چشم آمد، اما به تحولات لحظه‌ای دیگری که شاید بیشتر از همه این‌ها جامعه را تکان می‌دهد، کم محلی گردید؛ شاید آنقدر طلاق گرفته ایم و از آن گفته ایم که دیگر اعلام “لحظه‌ای شدن ثبت طلاق در سال ۹۶ “فرارو: در سالی که گذشت تغییر لحظه‌ای قیمت ارز و طلا، تغییر لحظه‌ای موقعیت گسل‌ها و تکان‌های پشت هم و تغییر لحظه‌ای تعداد حوادث، فراوان به چشم آمد، اما به تحولات لحظه‌ای دیگری که شاید بیشتر از همه این‌ها جامعه را تکان می‌دهد، کم محلی گردید؛ شاید آنقدر طلاق گرفته ایم و از آن گفته ایم که دیگر اعلام “لحظه‌ای شدن ثبت طلاق در سال ۹۶ “هم برایمان چیز خاصی نیست.

  در سال‌های گذشته به طور مستمر آمار طلاق زیادتر و زیادتر گردید؛ کار به جایی رسید که سازمان ثبت احوال روی سایت خود نه فقط آمار تازه ای برای سال ۹۶ عرضه نکرد لکن آمار سال گذشته هم دیگر قابل دسترسی نیست.

به گفته ریاست سازمان ثبت احوال در ۹ ماهه اول سال کنونی، حدود ۴۸۰ هزار “ازدواج” به گفته ریاست سازمان ثبت احوال در ۹ ماهه اول سال کنونی، حدود ۴۸۰ هزار “ازدواج” به ثبت دست یافته که نسبت به مدت همانند سال گذشته حدود ۵۰ هزار مورد کاهش داشته هست.

اما درباره طلاق، با ارزیابی تعداد لزوما نمی‌توان به نتیجه درستی رسید. در سال جاری تعداد طلاق‌ها ۲.۴ ۴ درصد کاهش داشته هست، اما این کاهش به سبب کاهش تعداد ازدواج بوده هست. برای بیان دقیق‌تر وضع طلاق، از نسبت طلاق به ازدواج استفاده می‌شود.

در ۹ ماهه اول سال ۹۶، ۱۳۳ هزار واقعه طلاق در پایگاه ثبت احوال کشور ثبت گردید؛ این یعنی از هر ۳.۶ ۶ ازدواج یکی از آن‌ها به جدایی ختم می‌شود. در حالی که در سال ۹۵ به ازای هر ۳.۹ ۹ ازدواج یک طلاق داشتیم.

با این وضع هر بار که عقربه کوچک ساعت خودش را به عدد بعدی می‌رساند، حدود ۲۰ طلاق در کشور ثبت شده هست؛ ۲۰ زندگی مشترک نابود شده، ۴۰ نفر در ازدواجشان بن بست رسیدند، بچه‌هایی بلاتکلیف‌اند و خانواده‌هایی پس از مدت‌ها تنش و درگیری اکنون نمی‌دانند چه باید بکنند.

وضع طلاق در استان تهران نسبت به کل کشور هم بحرانی‌تر هست. چون سال کنونی در این استان از هر ۲.۲ ۲ ازدواج یکی به طلاق ختم گردید؛ تقریبا می‌توان اظهار کرد: نصف زوج‌های تهرانی از هم جدا می‌شوند.

علاوه بر این طبق آخرین آمار‌ها ۸۰ درصد طلاق‌ها در کل کشور در پنج سال نخست زندگی رخ می‌دهد.مواردی که بیان گردید تنها آمار طلاق رسمی هست. این در حالی هست که به بنابر مشاهدات مشاوران ازدواج و جامعه شناسان میزان طلاق‌های عاطفی در کشور دو برابر طلاق‌های رسمی هست.

اما دلیل چیست؟ طاقت اشخاص کسرشده؟ فشار‌های اقتصادی و اجتماعی قابل تحمل نیست یا آنطور که وزیر کار می‌گوید: «طلاق آسان شده و ارزش‌های مدرنیته رشد کرده»؟

ربیعی با اشاره به اینکه مشکلات اقتصادی دلیل کلیدی طلاق نیست بیان کرد: اکنون طلاق به جای منطقه های ۱۶ و ۱۸ در منطقه های ۱، ۲ و ۳ پایتخت زیادتر هست.

اما دکتر افسر افشار نادری جامعه شناس در صحبت با فرارو عامل اقتصادی را مسئله مهمی در ارتباط با افزایش طلاق در سال جاری می‌داند. به باور او حدود نیمی از دلایل افزایش طلاق ذی ربط به مسئله های اقتصادی هست. «اگر وزیر کار می‌خواهد تقصیرات را گردن “مدرنیسم”

این جامعه شناس اضافه کرد: در حوزه قانون‌گذاری مثالی بیان می‌کنم. یکی از تعاریف ازدواج پایایی هست یعنی بقای ازدواج هست که آن را تشریح می‌کند. اما دولت صیغه را به عنوان ازدواج موقت مطرح کرد، موقت بودن ازدواج بی معنی هست و وقتی ازدواج که باید یک امر پایدار باشد موقت می‌شود آسیب‌های بعدی هم پیش می‌آید.

بر طلاق چه گذشت؟

به باور افشار نادری، دولت با این کار اعلام نمود در کشور‌های دیگر هم همین هست، زود ازدواج می‌کنند، زود هم طلاق می‌گیرند؛ یعنی به مردم الگو دادند که شما می‌توانید دیگر در ازدواج پایایی نداشته باشید.

او اضافه کرد: اقدام دیگر دولت این بود که برخی از سیاست‌گذاری‌های ازدواج را به بنگاه‌های اقتصادی داد؛ به طور مثال مراسم دسته جمعی ازدواج ترویج گردید، یعنی امر ازدواج را به بازی گرفتند، در کشور ما ازدواج یک امر مقدس و اسطوره‌ای بود، بچه‌ای که به دنیا می‌آمد از اول آرزو داشت عروسی کند؛ این اسطوره را از بین برده‌اند. ازدواج را تمسخر کردند، اظهار کردند “ازدواج آسان”، ازدواج را تمسخر کردند، اظهار کردند “ازدواج آسان”، خب ازدواج آسان طلاق آسان هم در پی دارد.

این جامعه شناس دنبال کرد: مجموعه‌ای از همه این عاملان را در بالا رفتن طلاق موثر می‌دانم و متاسفانه هیچ سیاستی هم جایگزین نشده که این مسئله را درست کند؛ هر چقدر هم که تذکر می‌دهیم باز همان سیاست‌ها ادامه پیدا می‌کند، ازدواج آسان شعار در و دیوار می‌شود، می‌گویند زودتر ازدواج کنید، با اهمیت نیست، سخت نگیرید و… همه این‌ها دلیلی هست که موجب می‌شود طلاق فراوان شده و از آن بدتر دیگر اشخاص تن به ازدواج ندهند.

اما مساله‌ای که در مسئله قیاس آسان و فراوان شدن طلاق بین کشور‌های غربی و ایران وجود دارد، تناقضاتی هست که جامعه ایران با آن رو به رو شده هست. در سال‌های موخر دیگر به مسئله طلاق به نحو سنتی نگاه نمی‌شود.

افشار نادری در صحبت با فرارو با بیان تناقضاتی که درباره ازدواج و طلاق در کشور به وجود آمده هست شرایط فعلی جامعه ایران را حتی فراتر از یک وضع پارادوکسیال می‌داند.

به باور او ما سنتی فکر می‌کنیم، اما می‌خواهیم پیشرفته زندگی کنیم، این مشکلی هست که همه چیز زندگی اجتماعی ایرانیان را خراب کرده هست. اگر ما تفکرمان هم یک اندیشه پیشرفته بود مساله‌ای پیش نمی‌آمد. اما تفکرمان سنتی هست زندگیمان پیشرفته؛ این تناقضی هست که پیش آمده و این پارادوکس به تضاد مبدل شده هست و جامعه حتی از پارادوکس هم گذشته هست.

این جامعه شناس اظهار کرد: این مورد قویا جای نگرانی دارد. ما بین مدرنیته و سنت گیر کرده‌ایم و همین مسئله موجب شده هست که نمی‌دانیم می‌خواهیم پیشرفته زندگی کنیم یا سنتی، پیشرفته فکر کنیم یا سنتی. این مسئله در دوره گذار وجود دارد و امید داریم اگر از این دوره عبور کردیم این مسئله حل شده باشد.

اما از آنجایی که پدیده‌های اجتماعی باهم در ارتباط‌اند، مطمئنا وقتی یک پدیده اجتماعی دچار بحران می‌شود، زیادی از مسائل جامعه را تحت تاثیر قرار می‌دهد؛ علاوه بر این یک بحران اجتماعی می‌تواد نشانه‌ای از وجود بحران‌های دیگر باشد.

وقتی ازدواج که در جامعه ما به عنوان عمیق‌ترین و صمیمی‌ترین ارتباط اجتماعی شناخته می‌شود دچار چنین وضع بحرانی شده هست، نمی‌توان برای سایر ارتباطات اجتماعی هم سرنوشت بهتری متصور بود.

افشار نادری با اهمیت ترین مبحث در ضعیف شدن ارتباطات اجتماعی در جامعه فعلی کشور را بی اعتمادی می‌داند: در جامعه ما اعتماد از بین رفته هست. اگر دولت کاری کند که این اعتماد برگردد شاید ازدواج‌ها هم سر و سامان دهیم. اما در وضع کنونی مردم اعتماد ندارند که بخواهند ازدواج کنند. به طور مثال از روزی که قصد ازدواج دارند می‌گویند حق طلاق با من هست یعنی موقع ازدواج به طلاق فکر می‌کنند. به باور این جامعه شناس، خانواده الگوی ارتباطات اجتماعی درست هست.

در سال ۹۶ هم با رشد پدیده‌هایی رو به رو بودیم که با مسئله افزایش طلاق در ارتباط اند و بیشتر از گذشته به چشم آمدند. درباره ازدواج سفید آماری در کشور وجود ندارد، اما افزایش این پدیده به ویژه در شهر‌های بزرگ بر کسی پوشیده نیست تا جاییکه وزارت کشور برای ارزیابی این مبحث ستادی تشکیل داده هست.

ازدواج سفید

علاوه بر این طبق پژوهشی که در شهر‌های بزرگ درباره زندگی مجردی انجام شده هست ۱۵ درصد پسرانی که زندگی مجردی را انتخاب نموده بودند ازدواج سفید را دلیل انتخاب خود بیان کردند.

اما نکته‌ای که درباره اختلاف وضع فرهنگی کشورمان با غرب و تناقضات به وجود آمده درباره طلاق بیان گردید در مسئله ازدواج سفید آشکارتر خودش را نشان می‌دهد.

در این زمینه معاون پژوهشی موسسه پژوهش ها جمعیتی کشور می‌گوید: «دلایل “هم‌باشی” در کشور ما با کشور‌های دیگر متمایز هست، در کشور‌های دیگر تحولات فرهنگی و ارزشی موجب رایج شدن این سبک از زندگی شده، ولی در کشور ما مسائلی که برسر راه ازدواج هست اشخاص را به این سمت سوق می‌دهد.

در این زمینه معاون پژوهشی موسسه پژوهش ها جمعیتی کشور می‌گوید: «دلایل “هم‌باشی” »تا قبل از دهه ۸۰ تعداد پرونده‌هایی که به طور توافقی منتج به طلاق می‌شد بسیار کم بود.»

طلاق توافقی

اما طی ۵ سال موخر تعداد پرونده‌های طلاق افزایش یافته هست و به نظر می‌رسد این مسئله من جمله چالش‌های دهه شصتی هاست. مریم جمشیدی در صحبت با فرارو مهم‌ترین ایرادی که می‌شود به طلاق توافقی گرفت را بروز احساس پشیمانی می‌داند.

روال طلاق توافقی کوتاه هست و از آنجا که انسان‌ها در موقع خشم امکان دارد تصمیماتی دریافت کنند که بعدا پشیمان شوند؛ بنابراین احتمال اینکه در موقع عصانیت از همسر خود، تصمیم به طلاق دریافت کنند، بالا هست. با توجه به اینکه در سال‌های گذشته سیاست‌های دولت نه فقط گره‌ای را از مشکل طلاق حل نکرده هست لکن سال به سال به آمار آن افزوده هست انتظار می‌رود سیاست‌گذاری‌های دولت در سال جدید چیزی فراتر از افزایش وام ازدواج باشد.

با نگاهی به کلیت ارتباطات اجتماعی در جامعه و پدیده‌هایی نظیر ازدواج سفید و کاهش طول عمر زندگی مشترک می‌توان متوجه اتفاق هایی گردید که زیر پوست جامعه در حال شکل گیری هست.


لینک کوتاه مطلب : http://www.shalamchenews.com/?p=94236

دیدگاه شما

معادله ی امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.