تاریخ ارسال : ۲۵ آذر ۱۳۹۶ ساعت : ۰۸:۲۵ 0 نظر چاپ این صفحه چاپ این صفحه

علی اکبر مرادی؛ اولین راوی مقامهای تنبور

ماهنامه هنر موسیقی: «از صدای نغمه این آواز می آید به گوش – نیست جز تنبور دیگر یک رقیب پرده دار» مقامهای تنبور دارای روایت هایی تاریخی آیینی می باشند که ریشه در فرهنگ، اصالت و سنت مردم یارسان دارند و قدمت این مقام ها و نوازندگان ساز تنبور را میتوان از هزار سال پیش ارزیابی کرد. علی رغم این که خوب ترین، بکرترین و اصیل ترین این مقام دانان و نوازندگان در منطقه گوران می زیسته اند، اما هیچ گاه آثاری از آنان ثبت نشده هست و استاد علی اکبر مرادی اولین راوی مستندی هست که این مقام ها را ثبت، ضبط و منتشر کرده هست. در این نوشتار نگاهی داریم به زندگینامه، آثار و خصوصیت های نوازندگی علی اکبر مرادی.  علی اکبر مرادی؛ اولین راوی مقامهای تنبور

زندگینامه

..)

) اولین گروه تنبورنوازی را تشکیل دادند و در بسیاری از شهرستان های ایران به اجرای کنسرت پرداختند. وی همزمان با تحصیل به فراگیری مقامهای کهن تنبور و علاوه بر این آشنایی با دیگر سازهای ایرانی هم خانواده تنبور (تار و سه تار) و موسیقی سنتی ایران پرداخت.

مرادی در سال ۱۳۷۰ بعنوان نفر اول تنبور ایران در مسابقه ای با عنوان «تارنوازان» شناخته و از سال ۱۳۷۱ فعالیت های هنری خود را به طور مستقل دنبال کرد و در این بین به تألیف مقامهای تنبور و ردیف و ضبط این مقام ها و علاوه بر این انتشار آثاری در راستای تک نوازی، گروه نوازی، آهنگ سازی بر پایه موسیقی تنبور پرداخت. 
 وی علاوه بر این به منظور شناساندن ساز تنبور در بسیاری از کشورهای دنیا به اجرای کنسرت پرداخته هست.  علی اکبر مرادی؛ اولین راوی مقامهای تنبور

 
آثار

آثار منتشر شده علی اکبر مرادی عبارت هستند از:

۱٫ « « آثار منتشر شده علی اکبر مرادی عبارت هستند از:۱٫ « «تریکه هانه» (تک نوازی تنبور)؛ ۲٫ « « « « « « « « « «در آیینه آسمان» (دونوازی تنبور و کمانچه)؛ ۱۱٫ « «یار آسمانی» (دونوازی تنبور و باقلاما؛ ۱۲٫ « « «مقامات مراسمی تنبور ۱ و ۲» (آموزشی)؛ ۱۴٫ « «مقامات کهن تنبور» (انتشار از طریق خانه فرهنگ های جهان در پاریس)؛ ۱۵٫ « « «پاییز» (موسیقی کُردی)؛ ۱۷٫ « «راز رود» (تک نوازی تنبور)؛ ۱۸٫ «The fire of passion» ( «Whisper» ( «موسیقی کُردی» (انتشار در فرانسه)؛ ۲۰٫ «Kurdaneh» ( «The Picture Magams of Yarsan». 
ویژگی بعضی آثار

  علی اکبر مرادی؛ اولین راوی مقامهای تنبور

 
آ علی اکبر مرادی ۷۲ مقام تنبور را در آلبومی به اسم «مقامات کهن تنبور» دربردارنده چهار سی دی با همکاری خانه فرهنگ های جهان در پاریس ضبط کرد که در آن همه مقامهای تنبور را نواخته و خوانده است؛ این آلبوم در ایران نیز منتشر شده و دربردارنده دفترچه راهنمایی هست که توضیحات مفیدی در مورد هر مقام در آن آورده شده هست و میتوان آن را یک مرجع صوتی برای علاقه مندان و پژوهشگران موسیقی مقامی تنبور به شمار آورد. 
  وی اولین نوازنده تنبوری هست که آثارش را طبق موسیقی مقامهای تنبور منتشر کرده و آثار تک نوازی های او من جمله آلبوم هایی مثل «تریکه هانه»، «سحرواران»، «سیروان»، «مهر و ماه ۱ و ۲»، «سماع مستانه» و «راز رود» طبق مقامهای تنبور یا اقتباس و برداشتی از این موسیقی یا موسیقی کُردی عرضه شده هست.  او در واقعیت با انتشار این آلبوم ها استعداد موسیقی مقامی تنبور را که تا آن زمان منحصرا در اماکن یا مراسم خاص نواخته می گردید، عرضه کرد و به گوش عموم رسانید. ۲

آ مرادی علاوه بر این با توجه به سیطره بر موسیقی کُردی و موسیقی ردیف ایرانی و مشترکات آنان با موسیقی تنبور، آثاری را منتشر کرده هست که آلبوم «در آیینه آسمان» از آن جمله هست.  علی اکبر مرادی؛ اولین راوی مقامهای تنبور گروه لاوچ

در این آلبوم برداشتی آزاد و زیاد خلاقانه از مقامهای گِل وه دره و اَلوَن از طریق وی با ملودی های زیبایی که همراه با تکنیک های خاص دو مقام می باشند، اجرا شده اند.

آ۲آلبوم «مهجوری» اولین اثر مرادی و گروه وی هست…

آ  در آلبوم «یار آسمانی» که اولاش ازدمیرف نوازنده چیره دست موسیقی مقامی ترکیه، بهمراه تنبور علی اکبر مرادی هنرنمایی می کند، آهنگی با اسم «وداع» نواخته شده هست که با ریتم ۱۲ ضربی و مضراب کاری های خاص و طبق فضای مقامهای قه تار و سحری ساخته شده هست و علاوه بر این آهنگ تکنیکی، زیبا و معروف «مهجوری» در فاصله موسیقایی متمایز تر از اولین اجرای این آهنگ در آلبومی به همین اسم که اشاراتی به مقام سه رته رز دارد و با تکنیک خاص غنچه نواخته شده هست. آ  
آآلبوم «دوواله» اثری هست در بستر موسیقی تنبور و مقامهای آن.

آ   علی اکبر مرادی؛ اولین راوی مقامهای تنبور

آخرین ساخته علی اکبر مرادی در این سال ها آلبوم «راز رود» بوده هست که با همکاری یار دیرینه وی ، پژمان حدادی ضبط و منتشر شده هست.

گرچه در این آلبوم زیادتر آهنگ ها و ملودی ها برگرفته از ساخته های قدیمی وی و فواصل مقام پادشاه خوشینی هست، با گوش دادن به این اثر میتوان صدای تنبوری را شنید که مضراب های آن سراسر پختگی و لطافت در عین صلابت هست.

  و اما «مقام های مراسمی ۱ و ۲» اولین آلبوم تعلیمی علی اکبر مرادی در راستای تعلیم تنبور هست که اثری با ارزش برای مدرسان و هنرجویان موسیقی مقامی تنبور به شمار می رود؛ زیرا در این آلبوم مقامهای مجازی و مراسمی بصورت بخش های متفاوت هر مقام، من جمله ملودی های سازی و آوازی و لاوچ ها، تفکیک شده مشخص شده اند و این امر مساعدت بزرگی به تعلیم این مقام ها می کند و یادگیری مقام ها با این شیوه سبب فهم کامل و یادگیری دقیق موسیقی مقامی تنبور و علاوه بر این یادگیری راحت تر تکنیک ها و مضراب های لازم خواهد گردید. در کتاب شیوه تنبورنوازیِ مرادی به اسم «صد درس»، نویسنده دست به تالیف آکادمیک این ساز بیا متدی خاص، علمی و کارآمد در راستای تعلیم نوازندگی تنبور زده هست که با توجه به این که در طی سال های گذشته ساز تنبور دارای متد و روش تعلیم مشخصی نبود، این کتاب موجب گردید تا تا ابد این ساز بتواند هویت خود را بصورت علمی و موسیقایی محافظت کند و با مسرت تا ابد از پایداری نغمه های این ساز میتوان آسوده خاطر ماند. سیر درس ها در این کتاب بصورت تماما علمی و نت نگاری شده هست و با استفاده از تئوری علمی موسیقی، ذهن هنرجو را به سوی اصالت کهن تنبور که مقام ها هست، سوق می دهد.

آ حتی کوتاه ترین درس در اوایل کتاب با هدفی خاص و اشاره به فضای مقامهای تنبور نوشته شده هست و با ارزش تر این که کاربرد تکنیک ها و مضراب های مقامهای تنبور را با خود همراه دارد. 
برخی از خصوصیت های نوازندگی

هنرجو پس از نواختن صد درس با ۳۰ مقام آشنا می گردد و دورها و ریتم های خاصی را که در مقام ها تنبور وجود دارد؛ می آموزد. ملودی ها در این کتاب با مضراب های متنوع، پیچیده و زیبایی نوشته شده اند که برگرفته از مقام ها و موسیقی کُردی می باشند. آخرین اثر عرضه شده مربوط با علی اکبر مرادی نیز انتشار کتاب «ته رزهای تنبور، روایت سازیِ مقام های مراسمی و مجازی تنبور» است؛ کتابی که آوانگاری یک فرهنگ صوتی هست که تعلیم آن تا هم حالا شفاهی و بصورت سینه به سینه بوده است؛ اما با نت نویسی تعلیمی و آنالیز از طریق حیدر کاکی، برای اولین بار مکتوب و از علائم و علامت هایی که مخصوص نوازندگی تنبور هست استفاده شده هست.

 زادگاه علی اکبر مرادی محل نغمات بکر و دست نخورده و علاوه بر این نوازندگان، مقام خوانان و مقام دانانی هست که میتوان صحیح ترین نوع آن موسیقی ها را به سبب دوری از منطقه های شهری و صعب العبور بودن آنان، در آن منطقه های شنید. مرادی که از شش سالگی با تنبور از طریق استادان بنام گفته شده آشنا شده بود، صدای غالبا این استادان را ضبط کرده و علاوه بر یادگیری مقام ها در آنالیز و تفسیر آنان نیز اکتساب علم کرده هست.  علی اکبر مرادی؛ اولین راوی مقامهای تنبور

..

  در گذشته هدف نوازندگان قدیمی زیادتر خواندن مقام های بصورت دست نخورده بوده و نوازندگی در درجه دوم ارزش قرار داشته هست، به همین سبب غالبا مقامهای تنبور برای پند، اندرز، روش زندگانی، حق پرستی و .

اظهار می گردید و جهت آیینی این ساز و نوایش بر جهت موسیقایی آن پیشی گرفته و زیادتر، بیانِ نوشته های دفاتر کهن یارسان، القای حالت یا پیام خاص با ملودی های تماما مشخص موردنظر بوده هست تا نواختن و نوازندگی درستِ ساز تنبور و اجرای موسیقی آن؛ به به صورتی که در منطقه گوران اشخاص سالمندی هم که با شیوه نوازندگی تنبور آشنا نیستند، زیادتر مقام ها را محافظت می باشند و آنان را به مطلوبی مطالعه می کنند.

با این توضیح میتوان اظهار کرد در نوازندگی مرادی هر دو وجه کلیدی ساز تنبور و موسیقی مقامی کهن آن، که نواختن و خواندن این ساز هست، با تعادل و همکاریی دو جانبه مشهود هست.

علی اکبر مرادی من جمله هنرمندان تنبورنوازی هست که در آثارش در کنار تنبور و موسیقی بکر آن از سازهایی مثل کمانچه، نی، باقلاما، تار و تاریاس و عود با نوازندگی خوب ترین استادان استفاده کرده، اما هیچ گاه ساخته های موسیقایی و نوازندگی اش گرفتار و تحت تاثیر ساز و موسیقی های دیگر قرار نگرفته هست… با توجه به آثار و آلبوم های منتشر شده از طریق او میتوان چنین گفته بود که مضراب های خاصی که وی در نوازندگی تنبور استفاده کرده ابداع خود وی بوده و این امر موجب ۸ارتقای کیفیت در نواختن و اظهار مقام ها شده هست.

پی درج کرد ها:
وی علاوه بر این به اظهار کاربردی تر بودن دُور در مقامهای تنبور نسبت به ریتم اشاره کرده هست که دورهای متفاوت و ریتم های ۱۰، ۱۱، ۱۲، ۱۳ و .


لینک کوتاه مطلب : http://www.shalamchenews.com/?p=79151

دیدگاه شما

معادله ی امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.