تاریخ ارسال : ۰۱ بهمن ۱۳۹۶ ساعت : ۰۴:۳۳ 0 نظر چاپ این صفحه چاپ این صفحه

مهندس بازرگان و دانشجوهای فضـول

به گزارش شلمچه نیوز به نقل از گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، محمد رضایتی از فعالان پیشین دانشجویی طی یادداشتی در روزنامه نخبگان درج کرد:

در مورد مهندس مهدی بازرگان، ریاست دولت موقت گفته‌های زیادی موجود هست. او و دولتش به این سبب که نخستین دولت بعد از انقلاب اسلامی بود، نقش موثری در تصویرگری آنچه در آینه جمهوری اسلامی نقش می‌بندد، ایفا کردند. از این حیث شاید سالروز درگذشت مهندس بازرگان مجال خوبی برای افتتاح وجوه کمتر دیده‌شده از زندگی او باشد.

یکی از مواردی که در مورد مهندس بازرگان گفته می‌شود این هست که ایجاد انجمن‌های اسلامی را به وی منتسب می‌کنند؛ نخستین تشکل با عنوان انجمن اسلامی در سال ۱۳۲۱ و در دانشکده پزشکی دانشگاه تهران ایجاد گردید اما مهندس بازرگان در دانشکده فنی دانشگاه تهران حضور داشت‌؛‌ او حتی در سال‌های ۲۰ و ۲۱ دانشجو نبود. .. ما دانشجوهای اسلام‌گرای دانشکده پزشکی به این نتیجه آمدیم که در کشور اسلامی زندگی می‌کنیم که قاطبه آن مسلمان می باشند. چگونه می‌شود که جریان حداکثری ما در سطح شهر تهران و در دانشگاه تهران مورد آزار و اذیت قرار ‌می‌گیرد و این‌گونه گردید که انجمن اسلامی دانشجوهای را ایجاد کردیم.»

»مهندس بازرگان خود نیز ادعای ایجاد این تشکل را نداشت تا جایی که در کتاب «دفاعیات نهضت آزادی» با معرفی جریان چپ مارکسیستی و جریان دیگر که آن را «جریان اسلام‌گرا» می‌نامد، می‌نویسد: «این اشخاص و قسمتی از دانشجوهای مسلمان در کلاس‌های تفسیر قرآن و نهج‌البلاغه آیت‌ا… طالقانی شرکت می‌کردند و طبق نصایح وی به غیرت‌شان برخورد و انجمن‌های اسلامی دانشجوهای را تشکیل دادند.»

»اگر با اغماض هم قبول کنیم که انجمن‌های اسلامی تاثیرپذیر از بازرگان بوده‌اند، یک نکته دراین‌باره خودنمایی می‌کند و آن اینکه نهایت تاثیر او در تشکل‌های منفعل بوده هست. عباس عبدی از دانشجوهای پیرو خط امام دراین‌باره می‌گوید: «آن موقع [دهه‌هاى ۲۰ و ۳۰] جو مذهبى دانشگاه محدود بود و این انجمن‌ها اعظم کارشان مسائل مذهبى و تبلیغاتى بود و کار چندانى به سیاست نداشتند که این وضعیت با خط‌مشى زنده یاد بازرگان هم در آن دوران انطباق داشت. زنده یاد بازرگان بعد از گذران دوران جوانى و از حدود ۴۰ سالگى وارد میدان سیاست گردید. »

عباس عبدی در مورد این سال‌ها می‌گوید:‌ «افکار و حتى برنامه‌هاى مذهبى [انجمن‌های اسلامی] هم به شکلى در خدمت سیاست جای گرفت. بنابراین، این انجمن‌هاى اسلامى با آن انجمن اولیه که از جانب زنده یاد بازرگان ایجاد گردید خیلى تفاوت داشت.»

»عبدی معتقد هست:‌ «انجمن­‌هاى اسلامى بعد از انقلاب درواقع استمرار پیش از انقلاب می باشند، خیلى فرق ندارد.» » حقیقت دیگری که در مورد زنده یاد بازرگان کمتر گفته می‌شود رابطه او با دانشجوهای هست. طبعا در بدو انقلاب این انتظار بود که فضای انقلابی موجود در جوانان با تدبیر مسئولین به سود انقلاب اسلامی مدیریت گردد، اما ناظران سیاسی اعتقاد دارند زنده یاد بازرگان قدرت کنترل این شور و هیجان را نداشت.

محمد هاشمی از دانشجوهای پیرو خط امام(ره) در مورد این منش بازرگان می‌گوید:‌ «ما شاگردهای بازرگان بودیم. زنده یاد بازرگان از این حیث که امام نمی‌خواست روحانیون در حکومت باشند، خوب ترین فرد بود؛ مومن، دارای تعهد و دانشمند و مبارز، ولی از این حیث که پتانسیل همه‌جانبه انقلاب را هدایت کند، مورد شایسته ای نبود.» » مصطفی تاج‌زاده چندی‌پیش در جلسه ای تلویحا زنده یاد یزدی را بیشتر از بازرگان اهل همکاری و هماهنگی دانسته و می‌گوید: «به نظر من اگر دکتر یزدی در آن زمان به‌جای مهندس بازرگان ریاست دولت موقت بود، شرایط متمایز می‌شد.» .. شمس‌الواعظین هرچند این مبحث را سبب بر پختگی بازرگان می‌داند، اما او نیز معتقد هست: «اگر یزدی و بازرگان را قیاس کنیم، به‌راحتی تصدیق می‌کنیم که گرایش یزدی انقلابی‌تر از گرایش بازرگان بود.»

»عباس عبدی هم دراین‌باره می‌گوید:‌ «آقای بازرگان می‌گفت اینها بولدوزرند، ما فولکس واگنیم. سیاست یعنی همین. زنده یاد بهشتی کسی هست که دادگستری را که خیلی هم به آن حساس بود، محافظت کرد. با وجود اینکه سامانه بعد از انقلاب به دادگستری خیلی حساس بود. آقای بازرگان نمی‌توانست این کار را بکند.»

»همین روحیه موجب شده بود که وی نتواند آن‌طور که باید با بدنه دانشجویی رابطه موثر بگیرد تا جایی که چندی‌پیش مصطفی تاج‌زاده که با یک ماهنامه گفت‌وگو می‌کرد، اظهار کرد:‌ «سال ۱۳۵۶ که فلق را تشکیل دادیم، انقلابی بودیم و راه‌های محافظه‌کارانه و سازش‌کارانه را رد می‌کردیم؛ از این حیث با مهندس بازرگان زیادتر مشکل داشتیم.»

او می‌گوید:‌ «آقای بازرگان متناسب با اول انقلاب نبود. دانشجوهای در مورد ها بسیار زیادی نزد مسئولین دولت موقت رفتند که هر نوع کمکی می‌توانند به دولت بکنند. نظیر آقای دکتر یزدی؛ ولی آقای بازرگان اصلا این تیپی نبود. در جلسه‌ای نماینده دانشجوهای رفته بودند که اعلام کنند ما می‌خواهیم به دولت کمک کنیم، هر کمکی که بخواهید برایتان انجام می‌دهیم. برده بودندشان پیش آقای بازرگان، وی که آن حرف‌ها را شنیده بود بی ملاحظه بیان کرد خوب ترین کمک این هست که شما در این کارها فضولی نکنید.»

»شاید این سخن در شرایطی که گمان گردد حرکات رادیکال به سود کشور نیست صحیح تلقی گردد اما این اظهارات در حالی بود که به بیان خاطرات عباس عبدی «این‌طوری نبود که دانشجوها نخواهند معیت کنند نه به‌خاطر شخص آقای بازرگان، بخش عمده‌اش به‌خاطر امام آماده کمک بودند. »»مهندس بازرگان می‌گفت: «ملت محترم و عزیز انقلاب کردید؛ خسته نباشید اکنون بروید خانه‌‌تان.»

خود بازرگان هم در گفت‌وگویی با حامد الگار به این نکته اشاره می‏کند که «امام هشتاد ساله خیلی راحت‌تر با جوانان و دانشگاهیان و طلاب و انقلابیون رابطه برقرار می‏کند تا بازرگان که عمری را در میان دانشجوهای و جوانان گذرانده است» و به این صورت از اینکه با وجود اختلاف سنی و کوچک‌تر بودن رابطه ضعیف‌تری با جوانان دارد، اظهار تعجب می‏کند. از این حیث به نظر می‌رسد آنچه این روزها از سوی به‌اصطلاح حامی های زنده یاد بازرگان گفته می‌شود، ریشه در واقع خود آن زنده یاد ندارد.

 


لینک کوتاه مطلب : http://www.shalamchenews.com/?p=84077

دیدگاه شما

معادله ی امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.