تاریخ ارسال : ۲۰ شهریور ۱۳۹۵ ساعت : ۰۰:۴۶ 0 نظر چاپ این صفحه چاپ این صفحه

نگاهی به طرح بهسازی مزار شهدا؛ جمله عجیب یک عارف در خصوص مزار شهدا/ لزوم سماجت در اجرای این طرح چیست؟/ یادگار‌های جنگ کیلویی ۲۵ تومان!

به گزارش شلمچه نیوز، سال ۱۳۸۳ طرحی با عنوان «یکسان‌سازی مزار شهدا» به تصویب هیئت دولت وقت رسید که در بدو تصویب، صف‌آرایی موافقان و مخالفان را دربر داشت. اما این تازه اول کار بود چراکه با اجرای آن خیلی زود مشخص شد که آن چه «یکسان‌سازی» در خود دارد، (در شکل اولیه خود) تخریب سنگ مزار و یادگاری‌های شهدا و جایگزینی آن با سنگ مزارهایی زیبا و شیک، اما عاری از فرهنگ و ارزش‌های نهفته در دفاع مقدس است.
این طرح برای اولین بار در بهشت زهرا به عنوان مشهورترین گلزار شهدای کشور در قطعه۴۴ به اجرا درآمد و در حدود چهار سال به طول انجامید که اعتراضات گسترده‌ای را دربر داشت. اما در سال ۱۳۸۷که دوباره زمزمه‌های اجرای این طرح با گودبرداری در قطعه ۴۰ به گوش رسید، این بار خانواده شهدا اعتراض خود را به شکل جدی‌‌تری دنبال کردند و کار به دیوان عدالت اداری کشید و دستور توقف تخریب صادر شد. چند سال گذشت تا اینکه در سال ۱۳۹۴ طرح یکسان‌سازی این بار با عنوان «همان سازی» یا «مناسب سازی» درقطعه ۲۱ گلزار شهدا آغاز شد.
ماه رمضان سال ۱۳۹۵سازمان بهشت زهرا اقدام به اجرای دوباره این طرح در قطعات ۲۱ و۵۰ نمود. با توجه به اینکه دستور همسان‌سازی پیشتر صادر شده بود، سازمان بهشت زهرا و بنیاد شهید اعلام کردند که دستور توقف طرح، لغو شده است و ادامه کار با رضایت خانواده شهدا صادر شده است.
در حالی که بحث روی اجرای این طرح هنوز در فضای رسانه‌ای کشور داغ است بر آن شدیم تا در گفت و گو با صاحب نظران و البته خود خانواده شهدا، نظر آنها را در خصوص طرح یکسان‌سازی یا بهسازی مزار شهدا جویا شویم.
سردار سید محمد باقرزاده، مسئول کمیته جست‌وجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح که  پیشتر مسئول در بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس بود، معتقد است آنچه امروز در گلزار شهدای بهشت زهرا می‌گذرد، با لزوم حفظ آثار دفاع مقدس مغایرت دارد. وی می‌گوید: آن چیزی که در حال حاضر در مورد گلزار شهدای بهشت زهرای تهران در حال وقوع است منطبق با اصول و معیار‌های حفظ آثار تاریخی دفاع مقدس نیست و نارضایتی خانواده شهدا هم به این نکته بازمی‌گردد. خانواده شهدا هوشمندانه متوجه این مسئله هستند که این آثار تاریخی دفاع مقدس نباید از بین برود. با توجه به اینکه درکشور خودمان و در تمام دنیا، میراث فرهنگی برای یک خشت خام، یک آجر یا یک در و پنجره، حساسیت‌های زیادی از خود نشان می‌دهد، طبیعی است که خانواده شهدا هم نسبت به حفظ میراث دفاع مقدس فرزندان و یادگارانشان حساس باشند آن هم میراثی که کاملاً ملموس است و مردم با این آثار ظاهری قبور شهدا یک پیوند عمیق قلبی برقرارکرده‌اند.
مسئول کمیته جست‌وجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در ادامه با بیان اینکه سنگ‌نوشته شهدا حاوی پیام آنها به نسل‌های آتی است، اظهار می‌دارد: بخشی از سنگ‌نوشته‌های قبور شهدا حاوی پیام‌های شهیدان است، بخشی شامل وصایای شهدا و بخشی شامل اشعار و مضامین بلند در راستای اهداف شهدا در طول دوران دفاع مقدس است. این سنگ‌نوشته‌ها همچنین ناظر به مسائلی چون نوع طبقات و صنوف و مشاغل و گروه‌های سنی و طوائف مختلف حاضر در دفاع مقدس هستند.
پیام‌های نوشته شده روی سنگ مزارهای شهدا در زمان خودش یک سلسله خصوصیاتی را به نسل فعلی منتقل کرده است. البته با توجه به عمق پیام‌ها در سنگ‌نوشته‌ها متوجه می‌شوید که رزمنده‌ها به اجبار به جبهه نرفتند و پیام‌های زیادی برای نسل آینده با خود دارند. همه این موارد نکات مهمی است که باید به آن توجه شود و توجه هم جنبه بسیار موشکافانه باید داشته باشد. یعنی آنطور نیست که با یک نگاه گذرا از آن عبور کنیم. نه! اینجا باید تعمق کرد چراکه نقطه عبرت است، محل پند گرفتن است و درس‌هایی که باید در همین قطعه شهدا بیاموزیم.
جمله عجیب یک عارف در خصوص مزار شهدا
سردار باقرزاده در ادامه می‌افزاید: خوب به یاد دارم یکبار حضرت آیت الله جوادی آملی اینطور نقل کردند که ۵۰۰ سال دیگر مردم سنگ قبر این شهدا را به عنوان تبرک می‌برند. یعنی اینکه اینها متبرک، ارزشمند و حساس هستند و باید برای حفظ آن توجه شود. شما وقتی به موزه آستان قدس مراجعه می‌کنید، نخستین سنگ قبر امام رضا(ع) به عنوان یک اثر تاریخی نگهداری شده است و مردم این را کپی و مشابه‌سازی کردند و در قالب یک اثر هنری قاب شده، به همدیگر هدیه می‌دهند.
همه اینها نشان می‌دهد که نباید با بولدوزرسنگ‌های مزار شهدا را شکسته و خرد کنیم و به راحتی از کنارش بگذریم. چراکه اینجا مکان مقدسی است که مطاف فرشتگان بوده و پرهای فرشتگان به این قبور شهدا خورده و متبرک شده است. اینجا محل استجابت دعا است، اینجا محل راز و نیاز و خلوت، محل انس و قرب مردم است. ما نمی‌توانیم همین طوری به عنوان ظاهر‌سازی همه چیز را به هم بریزیم.
لزوم سماجت در اجرای این طرح چیست؟
سردار باقرزاده با ذکر این نکته که از سال‌های گذشته مخالفت خود را با این طرح اعلام کرده است، بیان می‌دارد: زمانی که این طرح ابلاغ شد ما مخالفت خودمان را اعلام کردیم. البته جرئت نکردند در تهران این کار را انجام بدهند و کار را از شهرستا‌ن‌های کوچک آغاز کردند. در حالی که شهرستان‌ها هم ابراز نارضایتی کرده بودند. اما متأسفانه اطلاع‌رسانی و فضا‌سازی نشد و صدایشان به جایی نرسید. در حال حاضر قاطبه خانواده شهدا از این یکسان‌سازی ناراحت هستند و رضایت ندارند. به آن عده‌ای هم که رضایت دارند گفته شده است که ما می‌خواهیم قبور را ترمیم کنیم. نگفته‌اند که قرار بر یکسان‌سازی است. آنها هم مرمت مزار شهدا را قبول کرده‌اند. اگر برای آنها هم قضیه یکسان‌سازی مشخص شود مطمئناً انها هم مخالفت خواهند کرد. در اینجا باید به نظر مقام معظم رهبری اشاره کنم که در دیدار از گلزار شهدای بهشت زهرا تأکید کردند که شکل ظاهری گلزار شهدا حفظ شود و فقط مسیر‌های دسترسی آسان را میسر کنید.
مسئول سابق بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس با اشاره به نظر مقام معظم رهبری ادامه می‌دهد: با توجه به فرموده رهبری باید راه‌های دسترسی به گلزار شهدا تسهیل شود تا افراد ناتوان و سالمند بتوانند به راحتی در میان گلزار عبور کنند و نواقص را برطرف نمایند. اما این درخت‌ها، این گلدان‌ها که با شوق و ذوق خود خانواده‌ها آورده و در کنار قبور شهدا آراسته شده است، یک اثر هنری معنوی است.
من در کلان قضیه می‌خواهم بگویم که بنیاد شهید و شهرداری چه الزاماتی برای انجام این کار دارند. شهرداری باید پاسخگو باشد. مگر مادران شهدا چند سال دیگر می‌خواهند عمر کنند. چرا اینها باید دل شکسته شوند. نباید اینها را آزرده کنیم. اینها نکات مهمی است که به عنوان متولیان کار باید به آن توجه کنیم. یک دعای مادر و پدر شهید صدها بلا را از نظام جمهوری اسلامی و از کشور دفع می‌کند. اینها سرمایه‌های معنوی ملت ما هستند. ما با این سرمایه‌ها باید به حیات معنوی برسیم. نباید ساده از کنار این قضیه بگذریم.
سردمداران رژیم سابق شوروی با اینکه کمونیست بودند و همه کارهایشان یکسان‌سازی بود، در مورد قبور مشاهیر خودشان این کار را انجام ندادند و قبور را یک شکل نساختند. در حقیقت آنها که کمونیست بودند قبور مشاهیرشان را یکسان‌سازی نکردند که حالا ما در مورد قبور شهدا بخواهیم انجام بدهیم. این است که زیبنده نیست ما این کار را انجام بدهیم و باید حتماً عاقلانه با این موضوع برخورد شود.

باید از خانواده شهدا نظرخواهی شود
سخنان سردار باقرزاده تأکید بر این نکته بود که گنجینه‌ای به نام گلزار شهدا برایمان به یادگار مانده است که مملو از فرهنگ عاشورایی نهفته در آن است و باید در حفظش نهایت دقت و توجه را داشته باشیم. بعد از گفت‌وگو با ایشان به سراغ مجتبی شاکری عضو شورای شهر تهران می‌رویم؛ شورایی که نظراتش قاعدتاً در تصمیمات شهرداری که مجری طرح یکسان‌سازی است، مؤثر است. شاکری پیشنهادهایی در خصوص طرح یکسان‌سازی مطرح می‌کند که شنوایش می‌شویم:
من اعتراض خانواده شهدا را در مورد یکسان‌سازی قبور شهدا ملاحظه کردم. با توجه به بازدید کارشناسی که از بهشت زهرای تهران داشتم، سه نظر را مطرح می‌کنم:
۱- نظر اول درباره یکسان‌سازی قبور شهدا است که می‌گوید ما همین وضعیت موجود را حفظ کنیم. اگر چه برای زائران و کسانی که در گلزار شهدا عبور و مرور می‌کنند، مشقت‌هایی را دارد و خود همین نوعی معنویت و صمیمیت را می‌آورد. سال‌هاست باب‌الصغیر در سوریه یا وادی‌السلام در نجف با همه مشقاتی که برای افراد دارد، تغییر نکرده است. خود این هم مدلی است که معنویت را به همراه دارد. بنابراین ما همین را حفظ کنیم و از طرفی چون این قبور ملک شخصی خانواده‌ها است، جایز نیست و باید در این وضعیت نگه داریم.
۲- نظر دیگری می‌گوید از آنجایی که سرکشی به قطعه‌های شهدا و مزار شهدا به خاطر وجود پستی‌ها و بلندی‌ها و نزدیک بودن قبور به هم دشوار است و مسیر تردد آسانی هم وجود ندارد، باید همه چیز همسطح و یکسان و همسان شود. یعنی سنگ‌ها یک شکل و حجله‌ها برداشته بشود تا تردد و زیارت قبور شهدا برای زائران آسان شود و آنها درهنگام بازدید از مزار شهدا با مشکل و مسئله‌ای مواجه نشوند.
۳- نظر سوم این است که می‌گوید ما با حفظ حقوق خانواده شهدا و انتخاب نوع سنگ مزار و رنگ آن که به عهده خود خانواده شهدا باشد و همین طور گذاشتن حجله‌ها در سطح پایین‌تر و طراحی جای نشستن، به مزارهایی بدون پستی و بلندی دست پیدا کنیم. یعنی سنگ مزار شهید با انتخاب خانواده باشد و نیز حجله‌ها وجود داشته باشد تا بتوان توأمان با زیارت مزار شهید و مرور دستنوشته یا وصیتنامه شهید روی سنگ مزارها، عبور و مرور راحتی هم داشته باشیم و یک سفر روحانی کوتاهی به وجود بیاید. به نظر من برای رسیدن به مدل اصلی و طرح اصلی باید ماکتی را طراحی کنیم و در معرض دید عموم در بهشت زهرا قرار دهیم که هم زائران و هم خانواده شهدا با توجه به آن ماکت بتوانند نظرات خود را ارئه کنند. در نهایت تأیید و رفع اشکالات و ابهامات با حفظ میراث فرهنگی شهدا باشد و پیشنهاد تکمیلی با رضایت خانواده شهدا اجرایی شود. به شخصه نظر سوم را می‌پسندم و فکر می‌کنم کارهای دیگری هم می‌توان انجام داد. از جمله اینکه کدی از شهدا روی سنگ قبر الصاق شده یا حک شود که هر زائری که می‌آید با وارد کردن آن کد در تلفن همراه به سامانه بنیاد شهید وصل شود و زمانی که ما سر مزار شهید هستیم از طریق ان کد صوت شهید را که خودش زیارت عاشورا می‌خواند یا وصیتنامه‌اش را قرائت می‌کند بشنویم. البته من پیشنهاد دادم که در دیدگاه سوم می‌توان برای پیدا کردن قبور شهدا در مسیر با نصب جی پی اس این امکان فراهم شود. در کل هر سه این نظرات باید مورد بررسی قرار گیرد و در صورت تأیید نهایی با کار دستی و مهندسی و عملی، نه آوردن بولدوزر و ماشین‌های سنگین در بهشت زهرا، کار را اجرایی کنیم. ما باید مدل برون‌رفت از این مشکل را پیدا کنیم و ارائه دهیم و در همه این موارد باید به نظر رهبر معظم انقلاب درباره گلزار شهدا و حفظ شکل ظاهری‌اش توجه کنیم.

تماس بی‌نتیجه با بنیاد شهید
بنیاد شهید یکی از طرف‌های درگیر در مقوله یکسان‌سازی مزار شهدا است. بنابراین در پی ارتباط‌گیری با برخی از مسئولان این بنیاد شدیم که متأسفانه بنابه دلایلی پاسخ روشنی را دریافت نکردیم. بنابراین به سراغ خود خانواده شهدا رفتیم که صرف نظر از هر گونه مسائل جانبی، نظر این عزیزان به لحاظ حقوقی نیز در این خصوص حائز اهمیت است.

مزار شهدا را مثل خیابان کرده‌اند
ام‌البنین بابائی مادرشهید داریوش علیزاده که مزار فرزندش پیشتر بدون اطلاع و رضایتش در قطعه ۴۴ تخریب و یکسان‌سازی شده است، می‌گوید: برای یکسان‌سازی از من اجازه گرفته نشد. فرزند من در قطعه ۴۴ بهشت زهرا بود. یکباره رفتم دیدم مزار فرزندم را مثلاً بهسازی کرده‌اند. با توجه به شرایط موجود نه جایی برای نشستن است و نه سایبانی برای در امان ماندن از باد و آفتاب. زانوهایمان درد می‌کند و روی زمین سیمانی نمی‌توانیم بنشینیم. این قطعه شهدا مانند یک خیابان شده است و رهگذر و موتور و همه چی از روی مزار شهدا عبور می‌کند. به مرور زمان سنگ‌ها از بین خواهند رفت و من حتی نوشته‌های روی سنگ مزار فرزندم را هم نمی‌توانم بخوانم. چگونه می‌گویند مرمت که نوشته‌های قبر پسرم را هم ترمیم نکرده‌اند.
این مادر شهید که پیکر فرزندش سالیان درازی مفقود بوده در ادامه می‌گوید: ۱۸سال منتظر بازگشت پیکر شهیدم ماندم به امید روزی که بیاید و مزارش مأمن دل بی‌قرار من باشد. ۱۸ سال مانند درخت توتی بودم که تکانش می‌دهند و آن هم می‌ریزد، آب شدم ریختم. اینها به جای مرتب کردن و سر و سامان دادن می‌آیند و یکسان‌سازی می‌کنند حالا اگر از کشوری دیگر به بهشت زهرا بیایند با خودشان چه خواهند گفت، قطعاً می‌گویند اینها اینگونه به شهدایشان ارج و اهمیت می‌دادند ؟!
۱۸سال چشم به در خانه بودم و انتظار کشیدم حالا این هم از وضعیت مزار فرزندم. همه امید‌مان بهشت زهرا است، زنده‌ایم به خاطر اینکه به دیدار فرزندمان برویم. برویم برایش درد دل کنیم. اما با این وجود و با این یکسان‌سازی نمی‌دانم چه کنم و چگونه سر مزار فرزندم بنشینم که هیچ جایی برای نشستن و ماندن ندارد.
من اجازه نمی‌دهم
طاهره عزیز مقام مادر شهید محمد قپانی هم یکی دیگر از معترضین طرح‌هایی است که در بهشت زهرای تهران به بهانه‌های مختلف به اجرا در می‌آید. شهید محمد قپانی ۶ مرداد ماه سال ۱۳۶۷در روند عملیات مرصاد به شهادت رسید. این مادر شهید می‌گوید: من مخالف این قضیه هستم و اجازه نمی‌دهم سنگ مزار شهیدم را عوض کنند. در گلزار شهدا هم گفتم ما خانواده شهدا اجازه دادیم و رضایت دادیم که فرزندانمان به جبهه بروند. ما پیرو امام خمینی بودیم سر و جانمان هم فدای امام خمینی، اما اگر بخواهند به مزار فرزندم دست بزنند ابتدا باید مزار امام را بر دارند بعد شهدای ۷۲ تن را و بعد من از همه مادران شهدا اجازه می‌گیرم و بیایند یکسان‌سازی کنند. ما اجازه نمی‌دهیم که به مزار فرزندانمان دست بزنند. قطعه ۴۴ را دست زدند و امروز که مادران شهدا می‌آیند نه جایی برای نشستن دارند و نه سایبانی که آنها را از باران و آفتاب محافظت کند.
این مادر شهید می‌افزاید: مزار شهیدم در قطعه ۴۰ روبه‌روی قطعه ۴۴ است. مادر شهیدی را می‌شناسم که به خاطر آنکه به مزار فرزندش دست زدند سکته کرد و ۲۰روزی در بیمارستان بستری شد. من سال‌های زیادی است که در کنار مزار شهیدم صبحانه آماده می‌کنم و برای ناهار زائر‌ها هم‌ آش می‌پزم و شربت توزیع می‌کنم. مادر‌های شهدا رضایت ندارند. اگر واقعاً نیت آنها خدمت‌رسانی به خانواده شهدا است بیایند و برای آمدن و راحتی حال خانواده شهدا ماشین برای ترددشان به بهشت زهرا بگذارند. من ۲۸ سال است که دارم این راه را می‌روم. بیایند به درد دل مادران شهدا توجه کنند.
من خودم ۵ میلیون تومان دادم سنگ شهیدم را عوض کردم، اما اجازه نمی‌دهم بی‌حساب و کتاب سنگ مزارش را تغییر بدهند. چشمم من هم کور شود اجازه نمی‌دهم. من دادگاه هم رفتم و اعتراض کردم و به رئیس دادگاه هم گفتم که بچه من رفته شهید شده و من اجازه نمی‌دهم این کار را کنید. کشته شوم هم نمی‌گذارم به مزار فرزندم دست بزنند.
مگر مزار امام حسین را عوض می‌کنند، اینها همه پیرو امام حسین هستند. نگاه کردن به سنگ مزار شهدا عبادت است. آن مزارهایی را که یکسان‌سازی کرده‌اند و اسمش را بهسازی می‌‌گذارند، سؤالم این است چه جوری پاک سازی و بهسازی می‌کنند که سنگ را برمی‌دارند و دورش را سیمان می‌کنند و سنگ هم تخت می‌شود.

یادگار‌های جنگ
کیلویی ۲۵ تومان!
آنچه مسلم است، اینکه امروز نیاز کشور و جامعه و مردم و حتی خانواده شهدا یکسان‌سازی مزار شهدا نیست بلکه پیاده کردن آرمان و اهداف والایی است که شهدا جانشان را در مسیر آن دادند. به قول دکتر محمد صادق کوشکی: بعد از جنگ هم ابتدا بازسازی و بهسازی خرمشهر مطرح شد و تمام تانک‌ها را به عنوان آهن قراضه کیلویی ۲۵ تومان فروختند و اینگونه آثار دفاع مقدس را از بین بردند که همان موقع امام واکنش نشان دادند و فرمودند یا همه خرمشهر یا بخشی از آن را به همین شکل حفظ کنید. حالا همین تفکر به دنبال بهسازی قبور شهدا هستند. این کار مثل این است که بگویند سازنده تخت جمشید نمی‌دانسته بعداً به مشکل می‌خورد و حالا باید بهسازی کنیم.

 

روزنامه جوان


لینک کوتاه مطلب : http://www.shalamchenews.com/?p=24795

برچسب ها:
, ,

دیدگاه شما

معادله ی امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.