تاریخ ارسال : ۱۹ فروردین ۱۳۹۷ ساعت : ۰۰:۲۴ 0 نظر چاپ این صفحه چاپ این صفحه

واقعه ی “وزیر پزشک خانواده” و درنهایت “چراغی” که قرار بود شهرها را روشن کند

به گزارش شلمچه نیوز به نقل از ایسنا، سازمان جهانی بهداشت درسال ۱۹۴۸، هفتم آوریل هر سال را به پیشنهاد هیات ایرانی شرکت کننده در نخستین نشست جهانی بهداشت، به اسم  روز جهانی بهداشت نامگذاری کرد. یکی از مهمترین مسائلی که در حال حاضر حوزه بهداشت ایران با آن مواجه است اجرای برنامه ای است که بنای آن در سال ۱۳۸۳ گذاشته گردید؛ “طرح پزشک خانواده” یکی از مهمترین مسائلی که در حال حاضر حوزه بهداشت ایران با آن مواجه است اجرای برنامه ای است که بنای آن در سال ۱۳۸۳ گذاشته گردید؛ “طرح پزشک خانواده” که کارشناسان به طور مستمر آن را تنها نسخه شفابخش نظام تندرستی کشور می دانند و طبق آن قرار است کیفیت خدمات مراقبتی و پیشگیرانه افزایش یافته، مریض ها را از سرگردانی در دریافت خدمات رهایی داده، هزینه های سلامتی را کاهش داده و در نهایت شعار عدالت در تندرستی را پژوهشگر سازد.

ابتدا قرار بود “پزشک خانواده” ابتدا قرار بود “پزشک خانواده” از روستاها شروع و پس از آن به شهرها برسد؛ بر همین اساس این طرح از اواخر دولت هشتم و البته به اقرار کارشناسان به صورتی شتابزده در روستاها شروع گردید؛ برنامه ای که اجرای آن وابستگی بسیار به فراهم شدن زیرساخت ها داشت و در این میان نیز بعضی ناهماهنگی ها و البته اختلافاتی میان وزارتخانه های بهداشت و رفاه در طول دولت های گذشته باعث گردید که این طرح نه فقط در روستاها توقع ها را برآورده نکند و باعث ریزش پزشکان خانواده از روستاها شود، لکن توسعه آن به شهرها نیز با اما و اگرهایی همراه باشد.

واقعه ی “وزیر پزشک خانواده” و چراغی که قرار بود شهرها را روشن کند

فراز و فرودهای پزشک خانواده روستایی همچنان ادامه داشت تا زمان وزارت مرضیه وحیددستجردی در دولت دهم؛ وی خود را “وزیر پزشک خانواده” نامید و تاکید داشت که باید هر هفته چراغ پزشک خانواده در یک شهر روشن شود؛ برهمین اساس وقتی که توسعه پزشک خانواده در شهرها در قالب نسخه « ۰۱» به بن بست رسید، نسخه «۰۲» آن تدوین گردید؛ دستورالعملی که به اقرار مدیران وقت، سازگاری کامل وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان های بیمه گر را احتیاج داشت و البته سازمان نظام پزشکی و انجمن پزشکان عمومی انتقادات زیادی بر آن داشتند؛ چراکه اساس اجرای “پزشک خانواده” فراز و فرودهای پزشک خانواده روستایی همچنان ادامه داشت تا زمان وزارت مرضیه وحیددستجردی در دولت دهم؛ وی خود را “وزیر پزشک خانواده” نامید و تاکید داشت که باید هر هفته چراغ پزشک خانواده در یک شهر روشن شود؛ برهمین اساس وقتی که توسعه پزشک خانواده در شهرها در قالب نسخه « ۰۱» به بن بست رسید، نسخه «۰۲» آن تدوین گردید؛ دستورالعملی که به اقرار مدیران وقت، سازگاری کامل وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان های بیمه گر را احتیاج داشت و البته سازمان نظام پزشکی و انجمن پزشکان عمومی انتقادات زیادی بر آن داشتند؛ چراکه اساس اجرای “پزشک خانواده” با پزشکان عمومی بود.

در هر حال پس از کش و قوس ها و خبر ها متمایز از توسعه این برنامه به شهرها و حتی تهران، در نهایت به سبب آماده نبودن زیرساخت ها و ناهماهنگی های بیمه ها، برنامه پزشک خانواده شهری به دو استان فارس و مازندران چکیده گردید و چند سالی است که در فاز امتحان و خطا در همین دو استان باقی مانده است.

با روی کار آمدن دولت یازدهم، برنامه پزشک خانواده که به سبب فراز و فرودهایش در دو – سه دولت قبل، در محور توجه قرار داشت، نیازمند اظهارنظر صریح مدیران جدید بود؛ بر همین اساس دکتر سیدحسن هاشمی – وزیر بهداشت از همان ابتدا اعلام نمود که اجرای پزشک خانواده به معنای حقیقی آن، به ۱۰ تا ۱۵ سال زمان احتیاج دارد و برای این کار ابتدا باید زیرساخت های اجرای برنامه و من جمله مهمترین آنان پرونده الکترونیک تندرستی، فراهم باشد. بدین ترتیب بود که طی چهار سال دولت یازدهم و مدت سپری شده از دولت دوازدهم، در جهت تامین زیرساخت های اجرای برنامه پزشک خانواده، تکمیل شبکه، راه اندازی جایگاه ها جامع تندرستی و طراحی نسخه بومی و قابل اجرای آن کوشش گردید؛ به به صورتی که حالا برای بیشتر از ۶۰ میلیون ایرانی پرونده الکترونیک تندرستی تشکیل و نسخه جدید برنامه پزشک خانواده در ۱۲ گام تدوین شده است.

اما در این میان یکی از مهمترین مواردی که حوزه بهداشت در سال گذشته با آن مواجه گردید، کاهش بودجه اجرای برنامه پزشک خانواده در سال ۹۷ بود؛ به به صورتی که در سال ۹۵ ارزش پزشک خانواده شهری بالغ بر ۲۰۰۰ میلیارد تومان بود که این ارزش از محل یک درصد ارزش افزوده تامین می گردید، اما این ارزش در سال ۹۶ نصف گردید و به حدود ۱۰۰۰ میلیارد تومان رسید. در حالی که علی رغم تاکیدها بر اجرای این برنامه، انتظار آن بود که ارقام و ارقام مناسب برای اجرا در سال ۹۷ لحاظ شود، اما همان رقم ۱۰۰۰ میلیاردی سال ۹۶ در بودجه سال ۹۷ هم تکرار گردید و به تصویب مجلس رسید. بدین ترتیب بی تردید دو مرتبه هم وزارت بهداشتی ها کار دشواری را برای اجرای اجرای نسخه شفابخش نظام تندرستی کشور در سال ۹۷ خواهند داشت و در عین حال تاکید کرده اند که ۱۲ گام حدس شده متناسب با زیر ساخت ها و تخصیص های اعتباری پیش خواهد رفت.

در زمین سخت حقیقت، پی ریزی کنید

دکتر مهران بخشی زاده – عضو هیئت مدیره انجمن پزشکان عمومی ایران- در مورد اجرای این برنامه و بایدها و نبایدهایش به ایسنا می گوید: برای اجرای هر برنامه ای به این پهنه در نظام تندرستی ابتدا باید همه تصمیم گیران در مورد آن اشتراک نظر دارا باشند. در اوائل برنامه ریزی پزشک خانواده مشخص نبود چه روشی از عرضه خدمت قرار است در کشور مورد استفاده قرار گیرد تا همه روی آن به اشتراک نظر برسند. گام دوم اجرای برنامه های کلان نیز این است که متولی برنامه ریزی  باید طرح اولیه آن را به ذینفعان دربردارنده مردم عادی و عرضه دهندگان آن مثل پزشکان عمومی و …

بخشی زاده علاوه بر این تاکید می کند: برنامه ریزان باید روی زمین سخت حقیقت پایه های طرح خود را پی ریزی کنند. این درحالیست که این طرح بدون داشتن آمار حقیقی پزشکان عمومی طراحی گردید. هنوز هم دستگاه های متفاوت در مورد پزشکان عمومی در دسترس آمار یکسانی ندارند؛ بدین ترتیب عملا مراجع مالی که برای آن مدنظر داشته می شود با حقیقت تفاوت دارد.

وی ادامه می دهد: انجمن پزشکان عمومی در اوائل این برنامه اظهار می کرد برای اجرای پزشک خانواده باید ابتدا زیرساخت ها تکمیل شود، اما هنوز نیز گفته می شود زیرساخت های آن برای اجرای برنامه وجود ندارد.

بخشی زاده علاوه بر این می افزاید: طرح های کلان نظام تندرستی باید با یکدیگر هماهنگ باشند. برای مثال در چند سال گذشته کلینیک های مخصوص ساخته شده است که مردم خودشان توان دارند با هزینه اندکی به فوق تخصص مراجعه کنند.

عضو هیئت مدیره انجمن پزشکان عمومی با تاکید بر اینکه باید در این زمینه انسجام نظر وجود داشته باشد، تبیین می کند: اجرای این به پزشک کلی نگرنیاز دارد. در دنیا پزشک خانواده کسی است که دید کلی دارد و پس از بررسی مریض تا حدود ۸۰ درصد مشکلات مریض را حل می کند و باقی مشکلات را در صورت احتیاج ارجاع می دهد.

 اجرای برنامه در شهرهای متفاوت یکسان نیست

افزایش ۱۰۰۰ میلیارد تومانی بودجه این برنامه در بودجه ۹۷، با مخالفت مواجه گردید و در نهایت نیز تصویب نشد؛ ابوالفضل بهجو – یکی دیگر از اعضای هیئت مدیره انجمن پزشکان عمومی ایران- در اظهار کرد وگو با ایسنا، تاکید می کند: اجرای طرح پزشک خانواده در سال های اول اجرای آن در تمام دنیا هزینه بر است. یکی از علل افزایش هزینه ها  نیز افزایش دسترسی مردم به خدمات است؛ یعنی کسی که تحت پوشش پزشک خانواده باشد یا به رایگان ویزیت می شود یا درصد بسیار اندکی بابت مراجعات پرداخت می کند؛ به همین سبب مردم زیادتر برای دریافت خدمات مراجعه می کنند و مابه التفاوت این هزینه ها را نیز بیمه ها و دولت پرداخت می نمایند.

وی ادامه می دهد: اجرای این برنامه باید برای مردم کم هزینه باشد تا مردم  برای پیگیری ها و نگهدارى ها بصورت با نظم به پزشک خانواده مراجعه کنند. صرفه جویی در هزینه ها در سال های آینده اجرای طرح اتفاق می افتد؛ یعنی وقتی که سکته های مغزی، قلبی، عارضه ها دیابت و … کاهش پیدا می نماید. نصف کردن بودجه برنامه پزشک خانواده از جانب مجلس چالش های زیادی برای اجرای این برنامه ایجاد می کند و با مصوبات فرادستی آن مغایرت دارد.

بهجو اعتقاد دارد: با این تصمیم برنامه ای که از برنامه چهارم توسعه شروع شده است و نمایندگان و مرکز پژوهش های مجلس به این نتیجه دست یافته اند که باید اجرا شود، عملا عقیم می ماند. با توجه به اینکه این برنامه باید در مدت زمان طولانی هزینه ها را کنترل کند، توان ندارد به هدف خود دست یابد.

عضو هیئت مدیره انجمن پزشکان عمومی ایران یکی دیگر از چالش های اجرای این برنامه را افزایش پیدا نکردن تعرفه پزشکان خانواده می داند و می گوید:  قرار بود هرسال به اندازه تورم، تعرفه پزشکان خانواده نیز افزایش پیدا نماید. علی رغم اینکه افزایش منطقی سرانه در برنامه حدس شده است، اما شورای عالی بیمه آن را برای سال ٩۵تایید نکرد. در سال ۹۶ نیز این اتفاق نیفتاد. این تصمیم باعث دلسردی پزشکان می شود و از تحقق اغراض جلوگیری می نماید.

بهجو می گوید: وضع زیرساخت های اجرای این برنامه در ایران مناسب است. سازمان جهانی بهداشت نیز در آخرین مصوبه خود اعلام نموده است کشورهایی که بتوانند به ازای هر ۱۰ هزار نفر جمعیت، سه پزشک دارا باشند توان دارند این برنامه را اجرا کنند. برای مثال در حال حاضر به ازای هر سه هزار نفر یک پزشک در فارس و به ازای هر ۲۵۰۰ نفر یک پزشک در مازندران وجود دارد. پزشک، دستیار و مطب های خصوصی نیز وجود دارند.

انسجام و داشتن نظر واحد روی شکل اجرای برنامه یکی دیگر از مواردی است که بهجو بر آن تاکید می کند و می گوید: این مبحث باید در برنامه پزشک خانواده مدنظر داشته شود؛ چراکه در حال حاضر پزشک خانواده در شهرهای متفاوت الگوی متفاوتی دارد.

وی ادامه می دهد: نمی شود با قاطعیت اظهار کرد کدام یک از استان ها برنامه بهتری را اجرا می کنند. در عین حال برنامه ای که در فارس و مازندران اجرا می شود احتیاج به اصلاحاتی دارد. برنامه پزشک خانواده روستایی هر سال بازبینی می شود، اما این برنامه در استان فارس از نسخه ۲-۰ هنوز به ۳-۰ نرسیده و به روزرسانی نشده است. در حالی که قرار بود این برنامه تغییر پیدا نماید. علاوه بر این لازم است تصمیم گیران قطعا از بدنه اجرایی برنامه؛ یعنی پزشکان عمومی در تصمیم گیری دعوت نمایند. این برنامه باید تولیت یکسانی داشته باشد و از نظر مجلس و قانونگذاران در این زمینه تمکین شود.

انتهای پیام


لینک کوتاه مطلب : http://www.shalamchenews.com/?p=95001

دیدگاه شما

معادله ی امنیتی * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.